Türkiye’yi hedefleyen işletmeler, girişimciler ve kişisel projeler için .com.tr alan adı, kurumsal ve yerel bir internet adresi oluşturmanın en çok tercih edilen yollarından biridir. Önceki sistemde .com.tr uzantısı almak için marka tescil belgesi, ticaret sicil kaydı veya benzeri belgelerin sunulması gerekebiliyordu.
TRABİS sisteminin faaliyete geçmesiyle birlikte bu süreç önemli ölçüde değişti. Artık tahsise uygun durumdaki .com.tr alan adları belge sunulmadan alınabilir. Başvuru için marka tescil belgesi, faaliyet belgesi veya ticaret sicil gazetesi gibi hak sahipliğini kanıtlayan belgeler aranmaz.
Ancak belgesiz tahsis, hiçbir bilgi vermeden veya anonim biçimde alan adı alınabileceği anlamına gelmez. Başvuru sahibinin doğru kimlik, iletişim ve gerektiğinde fatura bilgilerini kayıt kuruluşuna iletmesi gerekir.
Belgesiz .com.tr alan adı satın almak genel olarak şu aşamalardan oluşur:
- Uygun alan adını belirlemek
- Alan adının müsaitliğini sorgulamak
- Yetkili kayıt kuruluşunu seçmek
- Başvuru bilgilerini doğru girmek
- Kayıt süresini belirlemek
- Alan adı ücretini ödemek
- DNS ve hosting ayarlarını yapmak
- Otomatik yenileme ve hesap güvenliğini etkinleştirmek
.com.tr Alan Adı Nedir?
.com.tr, Türkiye’nin ülke kodu olan .tr uzantısı altında kullanılan ticari amaçlı alan adı uzantılarından biridir.
Örnek bir alan adı şu şekilde oluşturulur:
markaadi.com.tr
Bu yapıda:
markaadialan adının seçilen bölümüdür..comticari kullanımı ifade eden alt uzantıdır..trTürkiye’nin ülke kodudur.
.com.tr uzantısı özellikle şu kişiler ve kuruluşlar tarafından tercih edilebilir:
- Şirketler
- Şahıs işletmeleri
- E-ticaret siteleri
- Girişimciler
- Yerel markalar
- Kurumsal hizmet sağlayıcılar
- Ajanslar
- Mağazalar
- Ürün markaları
- Kişisel ticari projeler
Alan adı ve hosting kavramlarının birbirinden farkını öğrenmek için domain ve hosting nedir? içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Belgesiz .com.tr Alan Adı Ne Demektir?
Belgesiz .com.tr alan adı, belirli bir isim üzerinde marka, şirket veya ticari hak sahibi olunduğunu gösteren belgeler sunulmadan tahsis edilebilen alan adıdır.
Belgesiz sistemde başvuru sırasında genel olarak şu belgelerin sunulması gerekmez:
- Marka tescil belgesi
- Marka başvuru belgesi
- Ticaret sicil gazetesi
- Vergi levhası
- Faaliyet belgesi
- Oda kayıt belgesi
- Esnaf sicil belgesi
- Şirket kuruluş belgesi
- İmza sirküleri
- Ticari unvan kullanım belgesi
Alan adının tahsise uygun olması ve başka bir başvuru sahibi tarafından daha önce alınmamış olması temel koşuldur.
Belgesiz Tahsis Kimlik Bilgisi Vermemek Anlamına mı Gelir?
Hayır. Belgesiz tahsis ile kimliksiz başvuru aynı şey değildir.
Belgesiz ifadesi, alan adı üzerinde hak sahibi olduğunuzu kanıtlayan marka veya şirket belgelerinin istenmemesini ifade eder. Kayıt kuruluşu yine de başvuru ve müşteri hesabı için bazı bilgiler talep edebilir.
Talep edilebilecek bilgiler şunlardır:
- Ad ve soyadı
- Telefon numarası
- E-posta adresi
- Adres bilgisi
- Bireysel veya kurumsal müşteri bilgileri
- Fatura bilgileri
- Alan adı sahibinin iletişim bilgileri
Kayıt kuruluşuna iletilen bilgiler doğru ve güncel olmalıdır. Yanlış veya eksik bilgiler alan adı yönetimi, yenileme, transfer ve uyuşmazlık süreçlerinde sorun oluşturabilir.
TRABİS Nedir?
TRABİS, “.tr Ağ Bilgi Sistemi” ifadesinin kısaltmasıdır. Türkiye’nin .tr uzantılı internet alan adı sisteminin merkezi olarak işletilmesini sağlayan yapıdır.
TRABİS ile birlikte:
- .tr uzantılı alan adı başvuruları gerçek zamanlı yapılabilir hâle geldi.
- Kayıt kuruluşu modeli kullanılmaya başlandı.
- .com.tr, .net.tr ve .org.tr uzantılarında belgesiz tahsise geçildi.
- Alan adı transfer süreçleri yeniden düzenlendi.
- Uyuşmazlık çözüm mekanizması oluşturuldu.
- Başvuru, yenileme ve iptal işlemleri kayıt kuruluşları üzerinden yürütülmeye başlandı.
Eski NIC.TR sisteminden TRABİS’e geçiş sürecini daha ayrıntılı öğrenmek için NIC.TR kapatılıyor, TRABİS hayata geçiyor içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Eski ve Yeni .com.tr Tahsis Sistemi Arasındaki Farklar
| Özellik | Eski Sistem | TRABİS Sonrası Sistem |
|---|---|---|
| Tahsis yöntemi | Genellikle belgeye dayalı | Belgesiz tahsis |
| Marka belgesi | Gerekebiliyordu | Standart tahsiste aranmaz |
| Ticaret sicil belgesi | Gerekebiliyordu | Standart tahsiste aranmaz |
| Temel kural | Belgelenmiş hak öncelikliydi | İlk gelen ilk alır |
| Başvuru süreci | Belge incelemesi yapılabiliyordu | Uygun alan adı hızlı alınabilir |
| Bireysel başvuru | Daha sınırlı olabiliyordu | Gerçek kişiler başvurabilir |
| Kurumsal başvuru | Şirket belgeleri gerekebiliyordu | Hak belgesi gerektirmez |
| İşlem kanalı | NIC.TR ve aracılar | Yetkili kayıt kuruluşları |
| Tahsis hızı | Belge kontrolüne bağlıydı | Gerçek zamanlı olabilir |
| Marka riski | Ön kontrol daha belirgindi | Başvuru sahibinin sorumluluğu arttı |
Belgesiz .com.tr Alan Adını Kimler Alabilir?
Tahsise uygun bir .com.tr alan adı hem gerçek kişiler hem de tüzel kişiler tarafından alınabilir.
Başvuru yapabilecek taraflara örnek olarak şunlar gösterilebilir:
- Bireysel kullanıcılar
- Şahıs işletmeleri
- Limited şirketler
- Anonim şirketler
- Kooperatifler
- Dernek ve benzeri yapılar
- Girişimciler
- Freelancer çalışanlar
- E-ticaret girişimleri
- Yeni kurulacak markalar
Başvuru sahibinin alan adıyla aynı isme sahip bir şirketinin veya tescilli markasının bulunması standart belgesiz tahsis için zorunlu değildir.
Ancak alan adının alınabiliyor olması, başkasına ait marka veya ticaret unvanı haklarının ihlal edilebileceği anlamına gelmez.
Belgesiz .com.tr Alan Adı Nasıl Alınır?
Alan Adı Seçeneklerini Belirleyin
İlk olarak kullanmak istediğiniz alan adını belirleyin. Tek bir seçeneğe bağlı kalmak yerine birkaç alternatif hazırlamak faydalı olabilir.
Alan adı seçerken:
- Kısa olmasına
- Kolay okunmasına
- Kolay yazılmasına
- Marka adını yansıtmasına
- Yanlış yazılmaya müsait olmamasına
- Gereksiz tire ve rakam içermemesine
- Başka markalarla karışmamasına
- Uzun vadeli kullanıma uygun olmasına
dikkat edilmelidir.
Örneğin işletme adı Örnek Teknoloji ise şu alternatifler değerlendirilebilir:
- ornekteknoloji.com.tr
- ornekbilisim.com.tr
- ornekyazilim.com.tr
- ornektech.com.tr
Alan adı uzantılarının kullanım amaçlarını karşılaştırmak için domain uzantıları rehberi içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Alan Adının Müsaitliğini Sorgulayın
Belirlediğiniz alan adının başka biri tarafından alınıp alınmadığını kontrol edin.
Alan adı sorgusunda şu sonuçlarla karşılaşabilirsiniz:
| Sonuç | Açıklama |
|---|---|
| Müsait | Alan adına başvuru yapılabilir |
| Kayıtlı | Başka bir kişi veya kuruma tahsis edilmiştir |
| Tahsise kapalı | İlgili adın kaydı sınırlandırılmıştır |
| Kısıtlı | Ek şart veya özel süreç bulunabilir |
| Başvuru aşamasında | İşlem kayıt kuruluşuna göre devam ediyor olabilir |
| Süresi dolmuş | Hemen yeniden kayıt edilebilir durumda olmayabilir |
Alan adı müsait görünüyorsa başvuruyu geciktirmemek önemlidir. Belgesiz alan adlarında rezervasyon yapılmadığı için sorgulama ile ödeme arasındaki sürede başka bir kullanıcı aynı alan adını alabilir.
Yetkili Kayıt Kuruluşunu Seçin
.com.tr alan adı başvurusu doğrudan günlük kullanıcı işlemleri için TRABİS panelinden değil, yetkili kayıt kuruluşları üzerinden yapılır.
Kayıt kuruluşu seçerken şu özellikleri karşılaştırın:
- İlk kayıt ücreti
- Yenileme ücreti
- Transfer koşulları
- Yönetim panelinin kullanışlılığı
- DNS yönetimi
- Otomatik yenileme
- Teknik destek
- İki aşamalı doğrulama
- Fatura desteği
- Alan adı kilitleme özellikleri
- Hosting ve e-posta hizmetleri
- Alan adı sahibinin bilgilerinin yönetimi
Yalnızca ilk yıl için sunulan düşük kampanya fiyatına göre karar verilmemelidir. Sonraki yıllardaki yenileme bedelleri de incelenmelidir.
Bireysel veya Kurumsal Hesap Oluşturun
Kayıt kuruluşunda müşteri hesabı oluştururken bireysel ya da kurumsal hesap türü seçilebilir.
| Hesap Türü | Kullanım |
|---|---|
| Bireysel hesap | Gerçek kişi adına alan adı kaydı |
| Kurumsal hesap | Şirket veya tüzel kişi adına kayıt |
| Şahıs işletmesi | Kayıt kuruluşunun sistemine göre bireysel veya kurumsal yapı |
Alan adının ileride şirkete ait bir dijital varlık olarak kullanılacağı düşünülüyorsa başvurunun şirket adına yapılması daha sağlıklı olabilir.
Çalışan, ajans veya web tasarımcı adına alan adı kaydetmek ileride sahiplik sorunlarına neden olabilir.
Alan Adı Sahibi Bilgilerini Girin
Alan adı başvurusunda kullanılan sahip bilgileri doğru yazılmalıdır.
Özellikle şu alanları kontrol edin:
- Ad veya şirket unvanı
- E-posta adresi
- Telefon numarası
- Açık adres
- Yetkili kişi bilgileri
- Fatura bilgileri
Alan adı için kullanılan e-posta adresi uzun vadeli ve işletmenin kontrolünde olmalıdır. İşten ayrılabilecek bir çalışanın kişisel e-posta adresi kullanılmamalıdır.
Kayıt Süresini Belirleyin
.tr uzantılı alan adları tek seferde en az 1, en fazla 5 yıl için tahsis edilebilir.
Uzun vadeli kullanılacak marka alan adlarında:
- Birden fazla yıllık kayıt
- Otomatik yenileme
- Yenileme hatırlatmaları
- Güncel ödeme yöntemi
kullanılması alan adının yanlışlıkla kaybedilme riskini azaltabilir.
Ödemeyi Tamamlayın
Başvuru bilgileri ve kayıt süresi seçildikten sonra kayıt kuruluşunun belirlediği alan adı ücreti ödenir.
Ödeme öncesinde şu tutarları kontrol edin:
- İlk kayıt bedeli
- Vergiler
- Yenileme fiyatı
- Ek hizmetler
- Gizlilik veya güvenlik hizmetleri
- Hosting paketi
- Kurumsal e-posta
- SSL sertifikası
Sepete otomatik eklenen ve ihtiyacınız olmayan ek hizmetler varsa ödeme öncesinde kaldırın.
Tahsis İşlemini Kontrol Edin
Ödeme sonrasında alan adının yalnızca sipariş durumunda kalmadığından emin olun.
Kontrol edilmesi gerekenler:
- Alan adı aktif mi?
- Sahip bilgileri doğru mu?
- Kayıt süresi doğru mu?
- Başlangıç ve bitiş tarihleri görünüyor mu?
- Yönetim panelinde alan adı listeleniyor mu?
- DNS değişikliği yapılabiliyor mu?
- Fatura oluşturulmuş mu?
- Doğrulama isteyen bir e-posta bulunuyor mu?
Belgesiz .com.tr İçin Gerekli Belgeler Nelerdir?
Standart belgesiz .com.tr tahsisinde alan adı üzerinde hak sahibi olduğunuzu kanıtlayan bir belge sunulmaz.
| Belge | Standart Belgesiz Tahsiste Durum |
|---|---|
| Marka tescil belgesi | Gerekmez |
| Marka başvuru belgesi | Gerekmez |
| Ticaret sicil gazetesi | Gerekmez |
| Vergi levhası | Gerekmez |
| Faaliyet belgesi | Gerekmez |
| Oda kayıt belgesi | Gerekmez |
| İmza sirküleri | Gerekmez |
| Esnaf sicil belgesi | Gerekmez |
| Şirket kuruluş belgesi | Gerekmez |
Kayıt kuruluşunun müşteri hesabı, faturalandırma, kimlik doğrulama veya güvenlik amacıyla istediği bilgiler bu tablodan ayrı değerlendirilmelidir.
“İlk Gelen İlk Alır” Kuralı Nedir?
İlk gelen ilk alır, tahsise uygun bir alan adı için ilk geçerli başvuruyu tamamlayan kişinin alan adını alması anlamına gelir.
Öncelik belirlenirken:
- Şirketin kuruluş tarihi
- Markanın ne kadar eski olduğu
- Sosyal medya kullanıcı adının kimde bulunduğu
- Alan adını daha önce kimin sorguladığı
- Başvuru sahibinin sektördeki büyüklüğü
standart kayıt aşamasında otomatik öncelik sağlamaz.
Alan adı üzerinde rezerve etme hakkı bulunmadığı için yalnızca sorgulama yapmak alan adını sizin adınıza ayırmaz.
Alan Adı Önceden Rezerve Edilebilir mi?
Hayır. Tahsise uygun bir .com.tr alan adını daha sonra satın almak üzere ücretsiz biçimde ayırmak mümkün değildir.
Bazı kayıt kuruluşları alan adını kısa süreliğine sepetinizde gösterebilir. Ancak bu durum TRABİS üzerinde kesin tahsis veya rezervasyon anlamına gelmez.
Alan adı işletmeniz açısından önemliyse:
- Başvuruyu geciktirmeyin.
- Ödeme işlemini tamamlayın.
- Tahsis durumunu kontrol edin.
- Alan adını yalnızca sepete eklemekle yetinmeyin.
Alan Adı Seçerken Marka Araştırması Yapılmalı mı?
Evet. Belgesiz sistem alan adının hızlı alınmasını kolaylaştırsa da başkasının marka, ticaret unvanı veya işletme adı üzerindeki haklarını ortadan kaldırmaz.
Başvuru öncesinde şu kontroller yapılabilir:
- Aynı isimde tescilli marka bulunuyor mu?
- Benzer sektörde aynı isim kullanılıyor mu?
- Aynı isimle faaliyet gösteren şirket var mı?
- Kullanıcıların iki markayı karıştırma ihtimali var mı?
- Alan adı başka bir markanın yazım hatasına mı benziyor?
- İsim kamu kurumu veya finans kuruluşu izlenimi oluşturuyor mu?
- Sosyal medya kullanıcı adları kime ait?
- İlgili isimle daha önce ticari faaliyet yürütülmüş mü?
Marka korumasının temel özelliklerini öğrenmek için marka tescili içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Alan Adını Almak Marka Hakkı Kazandırır mı?
Hayır. Alan adı kaydı ile marka tescili farklı işlemlerdir.
Bir alan adını ilk alan kişi teknik olarak o internet adresini kullanma hakkı elde eder. Ancak bu işlem tek başına ilgili kelime üzerinde bütün ürün ve hizmet sınıflarında marka hakkı oluşturmaz.
| Alan Adı Kaydı | Marka Tescili |
|---|---|
| İnternet adresinin tahsisidir | Marka üzerindeki sınai hakkın tescilidir |
| Kayıt kuruluşu üzerinden yapılır | Marka tescil süreci üzerinden yürütülür |
| İlk gelen ilk alır uygulanabilir | Başvuru ve inceleme süreci bulunur |
| Belirli internet adresini kapsar | Belirli mal ve hizmet sınıflarını kapsar |
| Marka hakkı oluşturmaz | Marka koruması sağlayabilir |
| Süresi yenilenmelidir | Tescil süresi ayrıca yenilenir |
Alan adı ile marka hakkı arasındaki olası sorunlar için domain tescili ve marka ihlalleri içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Başkasının Markasını İçeren .com.tr Alınabilir mi?
Alan adı teknik olarak müsait görünse bile başkasına ait tanınmış veya tescilli bir markanın aynısını ya da karışıklık oluşturacak benzerini almak hukuki uyuşmazlık oluşturabilir.
Özellikle şu amaçlarla alan adı alınmamalıdır:
- Marka sahibine yüksek fiyatla satmak
- Rakibin internet trafiğini yönlendirmek
- Kullanıcıları yanıltmak
- Sahte ürün satmak
- Marka sahibinin faaliyetini engellemek
- Kimlik avı veya sahte iletişim sayfası kurmak
- Rakip marka izlenimi oluşturmak
Alan adı sahibinin ilgili isim üzerinde meşru bir hakkının bulunmaması ve kötü niyetli kullanım iddiası, uyuşmazlık sürecine konu olabilir.
Uyuşmazlık Çözüm Mekanizması Nedir?
Uyuşmazlık Çözüm Mekanizması, .tr uzantılı alan adlarıyla ilgili ihtilafların değerlendirilmesi için oluşturulan alternatif çözüm sistemidir.
Bir alan adıyla ilgili uyuşmazlıkta genel olarak şu konular değerlendirilir:
- Alan adı bir marka, ticaret unvanı veya tanıtıcı işaretle aynı ya da benzer mi?
- Alan adı sahibinin bu isim üzerinde yasal hakkı veya meşru bağlantısı var mı?
- Alan adı kötü niyetle tahsis edilmiş veya kullanılmış mı?
Alan adının belgesiz biçimde alınması, daha sonra hiçbir şekilde iptal edilemeyeceği anlamına gelmez. Hakem, hakem heyeti veya mahkeme kararı doğrultusunda alan adıyla ilgili işlem yapılabilir.
Doğru .com.tr Alan Adı Nasıl Seçilir?
Kısa ve Akılda Kalıcı Olmalıdır
Uzun alan adlarının yazılması, paylaşılması ve hatırlanması daha zordur.
Daha uygun:
ornekajans.com.tr
Daha zor:
ornekkurumsaldijitalpazarlamaajansi.com.tr
Marka Adıyla Uyumlu Olmalıdır
Mümkünse alan adı marka veya işletme adıyla aynı olmalıdır.
Bu durum:
- Marka tutarlılığını
- Kullanıcı güvenini
- Ağızdan ağıza paylaşımı
- Kurumsal e-posta kullanımını
- İnternet aramalarını
kolaylaştırabilir.
Telaffuzu Kolay Olmalıdır
Alan adını telefonla söylediğinizde kullanıcı doğru biçimde yazabilmelidir.
Benzer harfler, gereksiz tireler ve anlamsız sayılar karışıklık oluşturabilir.
Gelecekteki Büyümeyi Sınırlamamalıdır
Yalnızca tek ürün veya tek şehir adı içeren alan adı, işletmenin ileride farklı ürünlere veya şehirlere açılması durumunda sınırlayıcı olabilir.


